(အလွတ်သဘော ဘာသာပြန်ဆိုချက်)
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၁၆ ရက်နေ့က ရန်ကုန်မြို့ရှိ တတိယမြောက် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် ဦးသန့်ရဲ့ နေအိမ်ဟာ ဆွေးနွေးတိုင်ပင်ဖို့နဲ့ အတွေးအမြင်တွေ ဖလှယ်ဖို့ နေရာတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့က ကြီးမှူးပြီး လူငယ်ဗဟိုပြု ငြိမ်းချမ်းရေးတည်ဆောက်မှုဆိုင်ရာ အခမ်းအနားတစ်ခု ကျင်းပခဲ့တာဖြစ်ပြီး ကျောင်းသား ၅၀ ခန့် တက်ရောက်ခဲ့ကြပါတယ်။ အဲဒီအခမ်းအနားမှာ ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသား၊ ဆရာ၊ ဆရာမတွေနဲ့ ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့အစည်း အသီးသီးက ကိုယ်စားလှယ်တွေ ဆုံတွေ့ခဲ့ကြပြီး၊ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ငြိမ်းချမ်းရေးတည်ဆောက်တယ်ဆိုတာ ဘာကိုဆိုလိုတာလဲ၊ ပိုပြီး စည်းလုံးချိတ်ဆက်မှုရှိတဲ့ လူမှုအသိုက်အဝန်းတွေဖြစ်လာဖို့ လူငယ်တွေ ဘယ်လို ပါဝင်ဆောင်ရွက်နိုင်မလဲဆိုတာတွေကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါတယ်။
အဲဒီအခမ်းအနားအတွက် ယခုထက် ပိုသင့်တော်တဲ့နေရာ မရှိနိုင်တော့ပါဘူး။ U Thant House ဟာ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ကုလသမဂ္ဂ သမိုင်းမှာ ထူးခြားတဲ့ နေရာတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဦးသန့်ဟာ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်အဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့စဉ်တစ်လျှောက်လုံး ကမ္ဘာ့အရေး တင်းမာမှုတွေနဲ့ အကျပ်အတည်းကာလတွေမှာ စိတ်ရှည်သည်းခံမှု၊ သံတမန်ရေးရာ ကျွမ်းကျင်မှု၊ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရေးအပေါ် အစဉ်တစိုက် အလေးထားမှုတို့နဲ့ နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်းကို လမ်းညွှန်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီနေ့ခေတ်မှာလည်း သူချန်ထားခဲ့တဲ့ အမွေအနှစ်တွေက မတူကွဲပြားမှုတွေကြားထဲမှာ နားလည်မှုတွေ တည်ဆောက်နိုင်ဖို့ မျိုးဆက်သစ်လူငယ်တွေကို ဆက်ပြီး အားပေးလှုံ့ဆော်ဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ခေါင်းစဉ်-ဦးသန့်အိမ်ရာရှိ Legacy Room - အတွင်းရေးမှူးချုပ်ဟောင်း၏ ရုံးခန်းကို ပြန်လည်ပုံဖော်ဖန်တီးထားရှိမှု။
ဓာတ်ပုံ - © UNFPA Myanmar
ဒီအခမ်းအနားက ငြိမ်းချမ်းရေးတည်ဆောက်မှုနဲ့ ပဋိပက္ခတားဆီးကာကွယ်ရေးအတွက် နိုင်ငံတကာက ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှု နှစ် (၂၀) ပြည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်း လုပ်ဆောင်တဲ့ လှုပ်ရှားမှုတစ်ခုဖြစ်တဲ့ ပထမအကြိမ် ကုလသမဂ္ဂ ငြိမ်းချမ်းရေးတည်ဆောက်မှု ရက်သတ္တပတ်ရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းက လူ့အဖွဲ့အစည်းတွေက ငြိမ်းချမ်းရေးရဲ့ အရေးပါမှုနဲ့ အဓိပ္ပာယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်နေကြချိန်မှာ၊ မြန်မာနိုင်ငံက ကျောင်းသူ ကျောင်းသားတွေကိုလည်း ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာ စေ့စပ်ဆွေးနွေးမှုတွေကနေတင် စတင်တာမဟုတ်ဘဲ ကြင်နာမှု၊ လေးစားမှု၊ စာနာထောက်ထားမှုနဲ့ အားလုံးပါဝင်နိုင်မှုတွေအပေါ် အခြေခံတဲ့ ရိုးရှင်းတဲ့ လုပ်ရပ်လေးတွေကနေတစ်ဆင့် စတင်နိုင်တာကို စဉ်းစားတွေးခေါ်ဖို့ ဖိတ်ခေါ်ခဲ့ပါတယ်။
ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသားတွေဟာ U Thant House အတွင်း လိုက်လံကြည့်ရှုလေ့လာခြင်း၊ မှတ်တမ်းတင်ရုပ်ရှင်များ ကြည့်ရှုခြင်းနဲ့ ပညာပေးလှုပ်ရှားမှုများတွင် ပါဝင်ခြင်း စတဲ့ အစီအစဉ်တွေကနေ ဦးသန့်ရဲ့ ဘဝဖြတ်သန်းမှု၊ တန်ဖိုးထားမှုတွေနဲ့ နိုင်ငံတကာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးနဲ့ ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် စွမ်းဆောင်ခဲ့မှုတွေကို လေ့လာခွင့်ရရှိခဲ့ကြပါတယ်။
ခေါင်းစဉ်-ငြိမ်းချမ်းရေးတည်ဆောက်မှုဆိုင်ရာ အခမ်းအနားအတွင်း ဦးသန့်အိမ်ရာ၌ မိမိတို့၏ ကုလသမဂ္ဂ ငြိမ်းချမ်းရေးပတ်စ်ပို့များနှင့် U-Report ပတ်စ်ပို့များကို ကိုင်ဆောင်ထားကြသည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများ။
ဓာတ်ပုံ - © UNICEF Myanmar
ခေါင်းစဉ်-ယူနက်စကို (UNESCO) ပြခန်းတွင် အပြန်အလှန်တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်နိုင်သည့် ပညာရေးဆိုင်ရာ အပလီကေးရှင်းများမှတစ်ဆင့် လေ့လာသင်ယူနေကြသည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများ။
ဓာတ်ပုံ - © UNESCO Myanmar
အဲဒီနေ့ရဲ့ စိတ်လှုပ်ရှားစရာအကောင်းဆုံး အစီအစဉ်တစ်ခုကတော့ “ကုလသမဂ္ဂ ငြိမ်းချမ်းရေး ပတ်စ်ပို့ (UN Peace Passport)” လှုပ်ရှားမှုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသားတွေဟာ သူတို့ကိုယ်ပိုင် ပတ်စ်ပို့စာအုပ်ငယ်လေးတွေ လက်ခံရရှိကြပြီး၊ လှုပ်ရှားမှုတွေမှာ ပါဝင်ရင်း ကုလသမဂ္ဂ ပြခန်းအသီးသီးကနေ အသိအမှတ်ပြု အမှတ်တံဆိပ်တွေ စတစ်ကာတွေ ရယူခဲ့ကြပါတယ်။ ဒီငြိမ်းချမ်းရေး ပတ်စ်ပို့ဟာ ပျော်စရာကောင်းတဲ့ သင်ယူမှုအထောက်အကူပြု ကိရိယာတစ်ခုတင် မကဘဲ စူးစမ်းလိုမှု၊ အချင်းချင်း ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုနဲ့ ရှာဖွေလေ့လာမှုတွေကိုပါ မြှင့်တင်ပေးနိုင်ခဲ့ပြီး အဲဒီနေ့ရဲ့ အနှစ်သာရရှိလှတဲ့ အမှတ်တရလက်ဆောင်တစ်ခုလည်း ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ကျောင်းသူ ကျောင်းသားတွေဟာ ပုံပြောခြင်းအစီအစဉ်တွေမှာလည်း ပါဝင်ခဲ့ကြပါသေးတယ်။
ဒီအခမ်းအနားမှာ နိုင်ငံတကာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး တည်ဆောက်မှု သမိုင်းကြောင်းရဲ့ အရေးကြီးတဲ့ အခိုက်အတန့်တွေကို ဖော်ပြထားတဲ့ ကုလသမဂ္ဂနဲ့ ဦးသန့် အထိမ်းအမှတ် တံဆိပ်ခေါင်းတွေကိုလည်း ပြသထားပါတယ်။ ဦးသန့်ရဲ့ အမွေအနှစ်တွေကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ပြီး မျှဝေပေးနေတဲ့ U Thant House ရဲ့ ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်မှုတွေကို အသိအမှတ်ပြုတဲ့အနေနဲ့ ယာယီ ကုလသမဂ္ဂဌာနေညှိနှိုင်းရေးမှူးက ကုလသမဂ္ဂ အထိမ်းအမှတ် တံဆိပ်ခေါင်းစုစည်းမှုလေးကို ပေးအပ်ခဲ့ပါတယ်။ အဖွင့်အမှာစကား ပြောကြားရာမှာတော့ ယာယီ ကုလသမဂ္ဂဌာနေညှိနှိုင်းရေးမှူးက ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာကို ဒြပ်မဲ့အယူအဆတစ်ခုအဖြစ် မရှုမြင်ဘဲ မိမိတို့ရဲ့ နားထောင်ပေးမှု၊ နားလည်ပေးမှုနဲ့ မတူကွဲပြားမှုတွေကြားမှာ ပေါင်းကူးတံတားတွေတည်ဆောက်တာလိုမျိုး “နေ့စဉ်ဘဝ ရွေးချယ်မှုတွေကနေတစ်ဆင့် တည်ဆောက်ရတဲ့အရာ” အဖြစ် စဉ်းစားတွေးခေါ်ကြဖို့ တိုက်တွန်းပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
ခေါင်းစဉ်-ငြိမ်းချမ်းရေးတည်ဆောက်မှုဆိုင်ရာ အခမ်းအနားအတွင်း ယာယီဌာနေညှိနှိုင်းရေးမှူးက အဖွင့်အမှာစကား ပြောကြားနေစဉ်။
ဓာတ်ပုံ - © UNICEF Myanmar
ဆရာ၊ ဆရာမတွေနဲ့ တက်ရောက်လာသူတွေရဲ့ တုံ့ပြန်မှုတွေက များစွာ အပြုသဘောဆောင်ပြီး အခမ်းအနားဟာ စိတ်ဝင်စားဖွယ်ကောင်းပြီး အပြန်အလှန် ထိတွေ့လုပ်ဆောင်နိုင်စေတယ်လို့ မှတ်ချက်ပြုကြပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဒီအခမ်းအနားဟာ လူငယ်တွေ သင်ယူလေ့လာနိုင်ဖို့၊ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးနိုင်ဖို့နဲ့ လူမှုအသိုက်အဝန်းမှာ ပါဝင်ဆောင်ရွက်နိုင်ဖို့တို့အတွက် ကုလသမဂ္ဂ အဖွဲအစည်း အသီးသီးအကြား ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုရဲ့ တန်ဖိုးကိုလည်း ပေါ်လွင်စေခဲ့ပါတယ်။
ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသားတွေက သူတို့သင်ယူခဲ့ရတာတွေကို ပြန်လည်သုံးသပ်ကြစဉ်မှာ ဦးသန့်ရဲ့ အမွေအနှစ်တွေကို အခြေခံထားတဲ့ လေးနက်တဲ့ မေးခွန်းတစ်ခုဖြစ်တဲ့ “မောင်တို့၊ မယ်တို့အနေနဲ့ ဘယ်လို တံတားမျိုး တည်ဆောက်နိုင်မလဲ” ဆိုတဲ့ မေးခွန်းကို စဉ်းစားကြည့်ဖို့ တိုက်တွန်းခဲ့ပါတယ်။ ဒီမေးခွန်းဟာ ပိုပြီး ငြိမ်းချမ်းပြီး စည်းလုံးတဲ့ အနာဂတ်တစ်ခု ဖြစ်လာဖို့အတွက် လူတိုင်းမှာ တာဝန်ရှိတယ်ဆိုတာကို သတိပေးလိုက်တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဤအခမ်းအနားကို ကုလသမဂ္ဂ ဌာနေညှိနှိုင်းရေးမှူးရုံး (UNRCO)၊ ယူနီဆက် (UNICEF)၊ ယူအန်အက်ဖ်ပီအေ (UNFPA)၊ ယူနက်စကို (UNESCO)၊ ကုလသမဂ္ဂ ပြန်ကြားရေးဌာန (UNIC) နှင့် ကုလသမဂ္ဂ စေတနာ့ဝန်ထမ်းအဖွဲ့ (UN Volunteers) တို့မှ ပူးပေါင်းကျင်းပခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ အခမ်းအနားတွင် ပါဝင်တက်ရောက်ပြီး ဤပွဲကို အဓိပ္ပာယ်ရှိ၍ စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာ အတွေ့အကြုံတစ်ခု ဖြစ်လာအောင် ဝိုင်းဝန်းကူညီပေးခဲ့ကြသည့် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများ၊ ဆရာ၊ ဆရာမများနှင့် U Thant Houseတို့အား အထူးပင် ကျေးဇူးတင်ရှိပါသည်။